Ինքնորոշման համապարփակ տեսություն
Աջակցել
CTSD-ն որպես համակարգային մեթոդ
CTSD-ը վերացական կարգախոսների կամ պատրաստի լուծումների հավաքածու չէ։ Այն համակարգային մեթոդ է՝ հասկանալու, թե ինչ կառուցվածքային պայմաններում են անհատները, ինստիտուտները և հավաքական սուբյեկտները պահպանում որոշելու, գործելու և պատասխանատվություն կրելու կարողությունը։
Ախտորոշում՝ նախքան միջամտությունը
Մեթոդաբանական առաջին կանոնն է՝ CTSD-ն սկսում է ախտորոշումից, ոչ թե անմիջական միջամտությունից։ Ախտորոշումը բացահայտում է խզումները, հակասությունները և կառուցվածքային կախվածությունները, որոնք կարող են թուլացնել սուբյեկտայնությունը նույնիսկ արդյունավետ կամ ձևականորեն ազատ համակարգերում։
Գնահատում՝ ամբողջականությամբ և պատասխանատվությամբ
CTSD-ում գնահատումը չի սահմանափակվում արդյունքներով կամ արտաքին արդյունավետությամբ։ Այն հարցնում է՝ արդյոք տվյալ համակարգը պահպանում է ինքնության ամբողջականությունը, պատասխանատվությունը և երկարաժամկետ որոշումներ կայացնելու կարողությունը։
Նախագծում՝ ոչ պատրաստի լուծումներ
CTSD-ում նախագծումը չի պարտադրում ունիվերսալ մոդելներ։ Այն սահմանում է սկզբունքներ և սահմանափակումներ, որոնց միջոցով հնարավոր է ստեղծել մարդակենտրոն, հաշվետու և երկարաժամկետորեն պատասխանատու վերափոխումներ կրթության, ինստիտուտների, տեխնոլոգիայի կամ հանրային քաղաքականության մեջ։
Տիրույթային վերլուծություն
Մոդելը աշխատում է ութ տիրույթներով՝ գոյաբանական, մենթալ, կոգնիտիվ, կենսաբանական, հարաբերային, ինստիտուցիոնալ, տնտեսական և տեխնոլոգիական։ Տիրույթները վարչական բաժանումներ չեն, այլ իրականության գործառնական շերտեր, որոնց փոխազդեցությունների մեջ է երևում ինքնորոշման ուժեղացումը կամ խաթարումը։
CTSD-I որպես կողմնացույց
Ինքնորոշման ինդեքսը չափում է ոչ թե երջանկություն, արդյունավետություն կամ արտաքին հաջողություն, այլ մեկ հիմնարար հարց՝ որքանով է գործողության, ընտրության և պատասխանատվության աղբյուրը գտնվում սուբյեկտի ներսում։ Այդ պատճառով CTSD-I-ն կողմնացույց է, ոչ դատավճիռ։
Էթիկական սահմաններ
CTSD-I-ի արդյունքները պատկանում են սուբյեկտին և չեն կարող օգտագործվել վերահսկման, ճնշման կամ հրապարակային համեմատության համար։ Չափումը պետք է ծառայի կողմնորոշմանը, վերականգնմանը և զարգացմանը, ոչ կառավարմանը։